Yazar: Mete Esin

Gene medya haberleri. ABD’li bir illüzyonist İngiltere’de açlık rekoru kırmak peşindeymiş. Kendini camdan bir kutuya koydurup vinçle yukarı kaldırtmış. Böylece yalnız su içerek kırkdört gün yaşayıp rekor kıracakmış. Bizden biri de bir günde yedi kilo verip zayıflayarak gene rekor kıracakmış. Sonra her ikisi “Guinness”in rekorlarına katılacaklar, kitaba geçecelermiş. Adı böyle bir kitaba yazılmak, üstüne yeni […]

Son yıllarda, dünyâ ikliminde bir şeyler yaşanıyor. Bu çerçevede, zamansız ve şiddetle yağan yağmurlar, yıkımlara ve çok bü-yük zararlara sebep oluyorlar. Bunu doğuran meteorolojik harekete, Batılılar “El Nino” diyorlar. El Nino (Ninyo), İspanyolca konu- şan Latin Amerika’da ilk önce şakayla söylenmiş olarak yaramaz çocuk demekmiş! Söz, şimdilerde tutmuş ve yerleşip-kalmışa benziyor. Bu bahar, Ülkemiz de […]

Geçtiğimiz 17 Ağustos depreminden sonra, gösterdikleri jest çerçevesindeki yardımlarıyla aramızda taşlaşmış buzları erittiler. Bu suretle ancak barışabildiğimiz Yunanlılar, Rumeli’nin etnik toplumlarına ilişkin yazdıklarımızın son konusu ve konuğu olacaklardır. Onlar için şunu rahatlıkla söyleyebilmekteyiz: Bütün bilinmezlere rağmen; geçmişleri en açık, aydınlık, ayrıntılı toplum Yunan lılar’dır. Çok erken çağlarda yerleşik düzende yaşamaya başlayıp, bunun gibi yazıyı da […]

İyonlar Anadolu kıyılarına ayak bastıklarında, buraları boş olmadıkları gibi, o zaman için bir hayli yüksek kültürlerin de iskân alanlarıydılar. Samsun-Adana çizgisinin batısında; Hattiler, Luviler ile Traklar’dan inmiş olmaları gereken şu toplumlar yaşıyorlardı: Bitinyalılar, Frigyalılar, Kappadokyalılar, Karyalılar, Kilikyalılar, Lelegler, Lidyalılar, Likaonyalılar, Likyalılar, Misyalılar, Pamfilyalılar, Paflagonyalılar, Pisidyalılar vb. Bütün bunlarla, daha küçük bazı toplumların üstlerine gelen İyonlar, […]

Yurt dışına kaçan milletvekillerinden biri olan ve hâlen Almanya’da yaşayan Hasan Mezarcı, uzun bir suskunluğun ardından birden-bire ortaya çıkıp, bu arada Mesihliğini de ilân etmiş bulunuyor! Gazete ve TV’lerde görüyoruz; önceki çağdaş kılığını bırakıp, safran sarısı atlas cüppesini giyinmiş. O sarıya boyanmış uzun saçları, küpesi, tesbihi, sigarası, çakmağı vb ile bir edâ, bir edâ… Adam’ın […]

Altı Mayıs’larda kırlara çıkılır. Yenir-içilir, oynanır-eğlenilir. İşte bu Hıdrellezdir ve tam anlamıyla bir bahar bayramıdır. Hıdrel- lez, Hızır (Hıdır) ve İlyas sözlerinin birleşik söylenimiyile ortaya çıkmıştır. Sözler birer-birer Arapçadırlar ama, Hıdrellez birleşik sözüne Türkçedir dememiz gerekmektedir.Çünkü bu isimler, biz Türklerin dili ve kulağına göre biçimlenip Hıdrelleze dönüşmüşlerdir. Burada hemen belirtelim ki, Hıdır ile Hızır aynı […]

Osmanlılar Rumeli’ne geçip burada yayılmaya başladıklarında, karşılaştıkları toplumlar arasında Hıristiyan bâzı Türkler’ de bul muşlardır. Bunlar tıpkı Anadolu’nun Hıristiyan Türkleri Karamanlılar gibi, kuzeyden gelen Uz (Guz, Oğuz), Kuman ve Peçenekler’den ar-ta kalan Türkler’dirler. Artmayanlar ise, bulundukları yerlerdeki Avrupa halk ve uluslarına karışıp, onların içinde eriyerek ortadan kalk- mışlardır! Artık, herhâlde kendileri bile Türk asıllarını bilmemektedirler. […]

Ülke gündemi arada bir değişiyor. Bâzen de gündem aynı kalıp konuların sıraları değişiyor. Kıbrıs… Bâzen sırası değişen, ama yıllardır gündemden düşmeyen konu. Biz de, şimdi yine baş sıralardaki Kıbrıs’ı yazı konusu seçtik. Kıbrıs, târihte zengin bakır mâdenleriyle tanınır. Şimdiki adını da bakır anlamındaki “cumrup” sözünden almıştır. Sözün hangi dilden geldiğini bilmiyoruz ama, kelime yapısı Latinceye […]

Ülke gündemine zaman-zaman öyle bir konu düşüyor ki, başka her şeyi bir yana koyup günlerce onunla yaşıyoruz. Son gün- lerin konusu mâlûm; yeni yasa taslağı olarak, Meclis’te bunu tartışıp, gerek medyada ve gerekse kendi aramızda oturup-kalkıp yine o-nu, yâni zînâyı konuşuyoruz. Konu, bir yanıyla da Avrupa Birliğini ilgilendiriyor. Biz de sezonun ilk yazısına, içinde zînânın […]

Konusu hâlen dünyâyı işgâl eden Afgan savaşıyla buna bağlı olayların, temel değilse bile başlıca sebebi olarak Filistin-İsrâil i-lişkileri görülmektedir. Bugün, güncel bu konuyu yazmak istiyoruz. Ortadoğu’nun yorgun topraklarında birlikte yaşamaya mahkûm Fi-listler ve Yahûdîleri, uzun târihlerinden alıp Ülke’leriyle birlikte günümüze getireceğiz. Şimdi İsrâil devletinin de arsası olan küçük Filistin ülkesi, dünyânın en eski yaşam alanlarından […]

Edirne’de doğmuş olmakla hemşehrimiz sayılmak gereken Fâtih Sultan Mehmet, geçen hafta iki yerel gazetede makâle konu su olmuştu. Birinci yazı Ayhan Tunca imzâlıydı. Fâtih adına Edirne’de bir heykel dikilmesine ilişkin makâlenin bir yerinde, Fâtih’in anne-sinin Mara adındaki bir Sırp kadını olduğu yazılmıştı. Bunu, şehiriçi midibüsünde yanında oturan ve kendisini TV’den tanıyan bir kişi söylemişti. Her […]

Sâniyede “şu-kadar” doğumla, çılgın bir tempoda artan dünyâ nüfusu yer yüzünü hızla doldurup, doğal kaynak-ları da aynı hızla yok-etmektedir. Diğer yandan, baş döndürücü bir biçimde gelişen teknolojiyle birlikte yürüyen endüstri dalları, dünyâ dengelerini bozup, bir de ortamı zehirliyorlar. Hem bunu, insanlığın mutluluğu adına üretimi artırmak ama cıyla yapıyorlar! Erozyon ve yangın benzeri âfetleri de ekleyince, […]

Edirne’de son zamanda yeni bir topluluk ortaya çıkmış bulunuyor. Şiir zevki ortaklığında oluşan toplulukta, her duygu ve düşünceyi dillendirmek mümkün ve de serbest. Oluşumu iki yıl önceye giden topluluğun her bir ferdi şâir değil. Arada bizim gibi dinle-yiciler de bulunuyorlar. Topluluk içinde, dedeler yanında okul çocuklarını ve bu ikisi arasındaki her yaşta kişileri, ayrıca bayanları […]

Yer yüzünde hiç bir toplum yoktur ki, felsefî bir inanç sistemine dâhil ve bağlı olmasın. Din… Bu kavramı, bütün bir insanlığın ka-bûl edip-benimseyebileceği bir kalıba dökmek, aslâ mümkün değildir ve hiçbir zaman da olmamıştır. Değildir çünkü… Her inanç toplumu, ancak kendi inancını doğru görüp doğru bilmekte, bunun dışındakileriyse bâtıl, yâni geçersiz, yâni hükümsüz saymaktadır. Hâl […]

TV kanallarından birinde iki haftadır sürdürülen bir tartışma konusu var. Aynı konuyu gazetede de okuduk. Buradan öğreni-yoruz ki, Türkiye’de misyonerler varmış, kiliseler açılıyor, Hıristiyanlık adına ciddî çalışmalar yapılıyormuş. İşte, şimdi bu tartışılıyor. Müslüman mahâllesinde salyangoz satmak, işte buna denir! Din konusuna sözün anlamından girersek… Söz aslen Arapçadır; gelenek, görenek, inanç ve töre gibi anlamlar taşır. […]

Bu akşam (02.11.04) Belediye nikâh salonundaki bir toplantıdaydık: Edirne Kent Meclisi toplantısı. Önce, bu Meclis nedir? diye başlayalım. Kent Meclisleri, dünyâ çapındaki bir oluşumun bulundukları yerlerdeki uzantılarıdırlar. Bu meclislere girmek ve çalışmak için istekli olmak yeterlidir. Meclislerin alt birimleri olan komisyonlara girmek de isteğe bağlıdır. İsteyen, her hangi bir komisyona katılıp, bunun çerçevesindeki çalışmalara da […]

Kosova’nın dramı, Avrupa’nın en eski uluslarından biri olan Arnavutlar’ı dünya gündemine oturtmuş bulunuyor. Rumeli konulu yazılarımıza, biz bu defâ ve bu sebeple Arnavutlar’ı alıyoruz. Onlar’ı zâten yazacaktık; işte bugün ve böylece de sıraları gelmiş bulunmaktadır. Bugünkü Arnavutluk ile eski Yugoslavya haritası üstünde yer almış olup, bilinen en eski devlet İllirya’dır. İllirya… Yâni, İllir halkı ülkesi. […]

Bir önceki Yazımızda dolaylı olarak Altınordu’dan bahsettik. Altınordu’nun bir Devlet olduğunu yazdık ama, bu husus ya göz- den kaçtı veyâ devlet adındaki ordu sözü kafaları karıştırdı. Konumuz Altınordu… Evet, Altınordu ne demek?.. Şimdi, bilgimiz çerçeve-sinde bunu yazalım. Altınordu’yu anlatmaya çalışalım. Cengiz Han, bugünkü Rus-Avrupası’nın doğu yarısından Pasifik’e kadar yayılan ülkesini (târihin gördüğü en geniş ülke […]